Hallelujah! Actuele Altaarstukken

Van 29 maart tot en met 18 mei 2025 was in de Grote Kerk in Alkmaar Birdcage (2023) te bezichtigen, het nieuwe werk van David Claerbout. In deze film onderzoekt de internationaal gerenommeerd videokunstenaar hoe tijd, herinnering en waarneming ons begrip van werkelijkheid vormgeven.

Voelbare spanning
In 'Birdcage' stap je een idyllische tuin binnen, die wordt opgeschrikt door een explosie. De sfeer weerspiegelt de spanning van de wereld waarin we leven: van klimaatcrisis tot maatschappelijke onvrede. Hoe bewaak je in deze roerige tijden de rust? De Volkskrant schreef: "De filmische duivelskunst van Claerbout (die film met 3D-techniek combineert) doet een mens twijfelen aan zijn eigen waarneming en creëert een wonderbaarlijke, haast tijdloos aandoende ervaring. (...) Bij 'Birdcage' geeft de afwezigheid van geluid tijdens de explosie een ijzingwekkend, vervreemdend effect. Het is vreemd als de grote verwoesting van alles zo stilletjes verloopt."

Monumentale ervaring in monumentale ruimte
'Birdcage' is te zien in het hoogkoor van de Grote Kerk Alkmaar, op een monumentale LED-wall van 3,5 bij 4,5 meter. Net als een altaarstuk laat het je stilstaan bij grote vragen: hoe gaan we om met de tijden waarin we leven? Denk bijvoorbeeld aan de opwarming van de aarde en de bedreiging van diersoorten.

In de nieuwe film I Wan’na Be Like You onderzoeken kunstenaars Margit Lukács & Persijn Broersen de westerse perceptie van 'de jungle'. De wildernis wordt vaak beschouwd als een onbeschreven blad, een 'Terra Nullius', een symbool van verlangen. De film onthult de gelaagde geschiedenis van 'de wildernis', ooit geconfisqueerd door koloniale machten en vervolgens gereproduceerd in de Europese botanische tuinen. Nog altijd ziet de Westerse maatschappij de natuur als eigendom. Zo wordt het oerwoud tot op vandaag de dag uitgebuit en geëxploiteerd.

Deze tuinen vormen in de film een virtuele representatie van de veroverde jungle, zoals je die nog altijd tegenkomt in glazen kassen in Europa, en het decor voor een avatar uit het koloniale verleden. De avatar danst op een speciaal gecomponeerd lied, gebaseerd op de Monkey Song uit Disney's Junglebook (1967), opnieuw geïnterpreteerd als eerbetoon aan de New Orleans Jazz-traditie en als aanklacht tegen onderliggend racisme. In samenwerking met zangkoor Black Harmony, jazzband David Lukács, Berend Dubbe en choreograaf en danser Andreas Hannes en Laura Costa wordt een hybride jungle gecreëerd waar realiteit en virtualiteit samensmelten, waar verleden en toekomst elkaar ontmoeten en een nieuw perspectief op het beeld van de wildernis en de betekenis ervan in onze tijd wordt gevormd.
Lees hier de recensie van het NRC.

Persijn Broersen en Margit Lukács vormen een kunstenaarsduo gevestigd in Nederland. Beiden studeerden aan de Rietveld Academie Amsterdam, gevolgd door een master aan het Sandberg Institute Amsterdam en een residentie aan de Rijksakademie. Hun werk, dat bestaat uit videofilms, gelaagde projecties, digitale animaties en ruimtelijke installaties, is wereldwijd tentoongesteld.